Overslaan en naar de inhoud gaan

Stop niet alles in je boek, bewaar wat voor een download

11 november 2026

Met downloads bij je non-fictieboek verveel je de meeste lezers niet met onbelangrijke details en beloon je de lezer die meer wil weten.

Wedden dat de meeste mensen een smartphone in hun hand hebben als ze jouw boek lezen? Die mobiele telefoon kan een afleiding zijn die hen weglokt van jouw boek, maar het is ook een kans om je lezers extra informatie te bieden. Door je lezers downloads aan te bieden, kun je ze een plezier doen met waardevolle content en hen tegelijkertijd aan je binden. 

Ik stimuleer onze auteurs al jarenlang om downloads aan te bieden en sommigen zijn erin geslaagd om zo een groot netwerk van lezers aan zich te binden. Alleen de meest serieuze lezers gaan namelijk online actief op zoek naar jouw informatie, en juist die lezers zijn vaak bereid om zich ook in te schrijven voor een nieuwsbrief of zelfs voor een training. 

Downloads zijn voor de details

Veel auteurs zijn smoorverliefd op het verhaal dat ze vertellen. Ze kunnen niet stoppen met uit te weiden over wat voor hen het belangrijkste onderwerp van de wereld is. Zeker als ze eenmaal aan het schrijven zijn, gaan alle remmen los. Lezers zijn natuurlijk ook geïnteresseerd in dat onderwerp, anders hadden ze het boek niet gekocht, maar meestal niet zo fanatiek als de schrijver. Als je bijvoorbeeld een boek schrijft over het dierenleed dat het ‘sportvissen’ veroorzaakt, is het ook interessant om de verschillende soorten vistechnieken te beschrijven die professionele vissers gebruiken. Maar die beschrijvingen zijn waarschijnlijk alleen interessant voor een kleine elite van lezers. Die informatie kun je daarom beter in een download stoppen. 

Denk voor downloads aan tabellen, infographics, voorbeeldberekeningen, adressen, software-instructies, links, interviews, cases, stappenplannen, quizzen, invulformulieren enzovoort. 

Een aparte categorie informatie die alleen interessant is voor een beperkt publiek, is de gebruikelijke naslaginformatie in de bijlage van je boek: begrippenlijsten, literatuurlijsten of bronnenlijsten. Deze informatie wordt zelden gelezen en kun je dus prima online aanbieden. 

Een download is ook interessant omdat je deze altijd kunt actualiseren. Een boek kan pas in een volgende druk worden aangepast – als er al een volgende druk komt. Een download bied je de mogelijkheid om je lezer altijd verse informatie aan te bieden.

Hoe bied je de download aan?

Er zijn drie gangbare manieren om lezers in het boek te verwijzen naar je downloads. De eerste is met een algemene omschrijving van de plek waar lezers álle downloads kunnen vinden. Bijvoorbeeld: haystack.nl/downloads. De tweede is met een link per download. Bijvoorbeeld: haystack.nl/bronnenlijst. De derde is met een QR-code voor een of meerdere downloads, die vormgevers tegenwoordig moeiteloos met hun opmaakprogramma kunnen maken. 

Twee tips om de kans te vergroten dat mensen naar je website gaan: verwijs naar de download op de plek in het boek waar deze relevant is. Verwijs dus niet alleen naar alle downloads in de inleiding of in het nawoord. Daarnaast: probeer de lezer te lokken met een aantrekkelijke omschrijving. Schrijf niet: ‘Download hier het volledige stappenplan’, maar ‘Download hier het volledige stappenplan waarmee je een succes maakt van elk sollicitatiegesprek’. 

Laat je lezer niet ontsnappen

Als lezers eenmaal zijn aangekomen op je website, kun je ze de bestanden direct laten downloaden, maar je kunt ze ook vragen om eerst contactgegevens achter te laten of zich in te schrijven voor een nieuwsbrief. Dat werpt natuurlijk een drempel op en beperkt het aantal belangstellenden, maar het is mijn ervaring dat opvallend veel mensen dit toch doen – als de informatie maar waardevol genoeg is.

Let op: stel je lezers niet teleur als je ze belooft in de toekomst meer informatie te sturen. Stuur ze updates van downloads, verzend elke week een nieuwsbrief of stuur actuele informatie als zich ontwikkelingen in jouw vakgebied voordoen. Zo worden lezers volgers. 

Geerhard Bolte is uitgever van Uitgeverij Haystack en auteur van Waarom schrijf je geen boek? 

Ben je bezig met het schrijven van een non-fictieboek en wil je weten wat er allemaal komt kijken bij het publiceren van je eigen boek? Meld je dan aan voor de masterclass Het geheim van een succesvol non-fictieboek. 

Heb je een voorstel voor een boek? Stuur hem een mail of maak contact via LinkedIn. Wil je zijn blog elke week automatisch ontvangen in je mailbox? Schrijf je hier in.