Heb je een non-fictieboek geschreven en wil je aandacht voor je boodschap? Schrijf eens een opiniestuk. Het is niet makkelijk om gepubliceerd te worden, maar als het lukt ben je verzekerd van lezers. 

Shutterstock | fotografiekb

Als auteur van een non-fictieboek kun je natuurlijk een bericht plaatsen op sociale media als je een boodschap hebt. Met een beetje (veel) mazzel wordt zo’n tekst best goed gelezen. Maar er is nog een medium waar je je verhaal kwijt kunt, en dat veel lezers garandeert: de krant. Een dagblad als De Volkskrant heeft op een gemiddelde dag bijna zeshonderdduizend lezers. Die zullen echt niet allemaal de opiniepagina’s lezen, maar al doet slechts een klein deel dat, dan nog gaat het om tienduizenden mensen die jouw verhaal lezen.

En dan is er nog een tweede lezerspubliek dat je met een ingezonden brief of een uitgebreider opiniestuk bereikt: andere journalisten. Journalisten houden elkaar scherp in de gaten, altijd op zoek naar nieuws. De belangrijkste reden voor journalisten om de opiniepagina’s uit te pluizen is omdat ze daar nieuwe bronnen kunnen vinden: mensen met originele meningen en ervaringen. 

Kortom: het schrijven van een opiniestuk, kort of lang, is de moeite waard. Maar hoe vergroot je de kans dat je tekst wordt geplaatst?

Triviant

Je overtuigt de opinieredactie op dezelfde manier als een uitgeverij: door iets nieuws te vertellen en dat op een aantrekkelijke manier te doen. Bedenk daarbij dat de lat hoog ligt, niet alleen bij de lezers van de krant, maar zeker ook bij de redacteuren van de opinieredactie. Die werken daar niet alleen omdat ze thuis zijn op elk denkbaar terrein, van economie en politiek tot cultuur en wetenschap. Ook volgen ze het nieuws op de voet; het zijn van die types die elk potje Triviant winnen.

Ze zijn dus kritisch, maar tegelijkertijd hebben ze ook een praktisch probleem: ze moeten elke dag een pagina vullen. 

Nieuwe inzichten

Verras ze daarom met inzichten bij de actualiteit die over het hoofd zijn gezien, of met volstrekt nieuwe inzichten die juist onvoldoende aandacht krijgen in de media. Denk bijvoorbeeld aan een onverwachte verklaring voor een ontwikkeling, een onderbelicht gevolg van nieuw beleid, een hardnekkige misvatting die moet worden rechtgezet of een persoonlijke ervaring die een ander licht werpt op een maatschappelijk probleem. Bedenk dat je je mening goed moet onderbouwen. Roepen dat iedereen het verkeerd ziet, zal de redactie noch de lezers verrassen. Waarom iedereen het verkeerd ziet, kan daarentegen wel interessant zijn.

Helder, hoogstpersoonlijk en humor

Zelfs als je boodschap volstrekt uniek is, heb je de handicap dat je op een willekeurige dag concurreert met tientallen, zo niet honderden andere unieke boodschappen van andere schrijvers. Dan helpt het als je tekst aantrekkelijk is geschreven. Opiniestukken van onze auteurs die werden geplaatst, waren zonder uitzondering geschreven met wat ik de drie H’s noem: helder, hoogstpersoonlijk en humor. 

Elke tekst zou helder moeten zijn, maar zeker voor een artikel dat door een breed publiek wordt gelezen, is het extra belangrijk dat je verhaal begrijpelijk is. Het helpt ook als je tekst persoonlijk is, want daarmee geef je je mening een gezicht. Laat zien waarom juist jij dit onderwerp belangrijk vindt, welke ervaring je ermee hebt en hoe je naar de kwestie kijkt. En ook humor is belangrijk, want niemand houdt van drammers. Met humor relativeer je je eigen betoog en wek je de indruk dat je niet koste wat kost je gelijk wilt halen, maar met enige afstand naar de discussie kunt kijken. Daardoor kom je al snel over als iemand die boven de materie staat.